«Με το θάρρος της γνώμης… Νο 7» από το Βασίλη Λαδά

Δεν γνωρίζουμε πότε θα γίνει αυτό το βήμα. Ξέρουμε όμως ότι, όταν γίνει, η πόλη θα αλλάξει. Θα ξεχωρίσει όχι μόνο μέσα στην Ελλάδα, αλλά και έξω από αυτήν. Θα αποτελέσει σημείο αναφοράς, μέτρο σύγκρισης και παράδειγμα για άλλες πόλεις. Αυτό το μέλλον δεν ανήκει στη σφαίρα του ονείρου. Ανήκει στη σφαίρα της απόφασης.

Μέχρι τότε, η Σπάρτη θα κινείται στα γνώριμα. Στα ασφαλή, στα μικρά, τα ελάχιστα και τα ασήμαντα. Σε επιλογές που δεν ταράζουν τα νερά, δεν δοκιμάζουν αντοχές και δεν απαιτούν φαντασία. Σε κινήσεις συντήρησης και όχι σε πράξεις που γεννούν προοπτική. Θα βλέπουμε φωτογραφίες από την αποκομιδή των σκουπιδιών, τα απορριμματοφόρα σε δράση, λουλούδια και διακόσμηση στους δρόμους. Θα βλέπουμε πανηγύρια, γιορτές, τοπικές αθλητικές και πολιτιστικές εκδηλώσεις. Όλα χρήσιμα, όλα αναγκαία, αλλά κανένα από αυτά δεν φέρνει τουρισμό, δεν δημιουργεί ταυτότητα, δεν αφήνει αποτύπωμα. Ο τουρισμός δεν έρχεται με το αυτονόητο. Έρχεται όταν μια πόλη αποφασίσει να επενδύσει στο όραμα, στη μνήμη και στο μέγεθος της ιστορίας της.

Μέσα σε αυτή τη λογική θα συνεχίσουν να έρχονται και οι λίγοι επισκέπτες. Με ό,τι διαθέτουμε σήμερα, όπως το διαθέτουμε. Χωρίς λόγο να μείνουν, χωρίς κίνητρο να επιστρέψουν. Θα δεχόμαστε το λίγο, όχι επειδή δεν υπάρχει δυνατότητα για περισσότερο, αλλά επειδή δεν τολμάμε να το διεκδικήσουμε.

Έτσι και η ανάπτυξη θα παραμένει περιορισμένη. Ρηχή, σύντομη, χωρίς συνέχεια και χωρίς ουσιαστικό αποτύπωμα. Μια ανάπτυξη που απλώς διατηρεί την ισορροπία, χωρίς να αλλάζει την πορεία.

Κι όμως, η πόλη μπορεί περισσότερα. Θα μπορούσε να έχει μεγαλύτερη επισκεψιμότητα, ζωντανή κίνηση, πραγματικό όφελος για την τοπική κοινωνία. Θα μπορούσε, αν άλλαζε τρόπο σκέψης. Αν άφηνε πίσω το λίγο και επέλεγε το θαρραλέο. Αν περνούσε από τη διαχείριση στη δημιουργία.

Η Σπάρτη μπορεί να σταθεί απέναντι σε κάθε οικονομικά ισχυρή πόλη της Ελλάδας. Όχι επειδή διαθέτει θάλασσα ή εύκολα πλεονεκτήματα, αλλά επειδή κουβαλά κάτι βαθύτερο. Ταυτότητα, μνήμη και χαρακτήρα. Εκεί όπου άλλες πόλεις επενδύουν στη γεωγραφία, η Σπάρτη επενδύει στην ψυχή της. Και αυτό, όταν αξιοποιηθεί σωστά, γίνεται δύναμη που δεν αντιγράφεται.

Ας αρχίσουμε την ξενάγηση της πόλης από την είσοδο του Ευρώτα.

Όχι όπως την αντικρίζει σήμερα. Αλλά όπως θα μπορούσε να τη συναντήσει αύριο.

Εκεί, στο πρώτο βλέμμα του επισκέπτη, στέκεται το άγαλμα του Αγησίλαου Β, ένδοξου βασιλιά της αρχαίας Σπάρτης. Με το χέρι υψωμένο σε χαιρετισμό, δεν επιβάλλεται. Υποδέχεται. Καλωσορίζει όσους φτάνουν, κατοίκους και ταξιδιώτες, σαν να τους προσκαλεί να μπουν σε μια πόλη με μνήμη, αξιοπρέπεια και συνέχεια.

Δεν είναι απλώς ένα μνημείο στην είσοδο. Είναι το πρώτο μήνυμα της Σπάρτης προς τον κόσμο. Ότι εδώ η ιστορία δεν βρίσκεται μόνο στα βιβλία, αλλά στέκεται όρθια και σε χαιρετά.

Να διασχίσουμε νοερά τον δρόμο. Να ακολουθήσουμε τη διαδρομή όπως είναι, αλλά να τη δούμε με άλλη ματιά. Να συναντήσουμε μνημεία, σημεία μνήμης, χώρους που αφηγούνται ποιοι είμαστε και από πού ερχόμαστε. Να φτάσουμε από  το άγαλμα του Λεωνίδα βαδίζοντας την Κωνσταντίνου Παλαιολόγου μέχρι  τη Μενελάου.

Όχι ως ένα τυχαίο τέλος, αλλά ως μέρος μιας ενιαίας εικόνας της πόλης. Να αντικρίσουμε τη Σπάρτη διαφορετικά. Όχι τη σημερινή. Αλλά εκείνη που αξίζει να υπάρξει πρώτα ως ιδέα, για να μπορέσει κάποτε να γίνει πράξη.

Δεν πρόκειται για όνειρο, αλλά για συνειδητή επιλογή. Μια επιλογή που, όταν υλοποιηθεί, θα δώσει νόημα σε κάθε βήμα. Θα είναι η ώρα που η πόλη θα κοιτάξει το παρελθόν της στα μάτια και θα προχωρήσει αντάξιά του.

Ο λόγος δεν είναι απλή διατύπωση. Είναι εργαλείο αφύπνισης, κάλεσμα συμμετοχής και πράξη ευθύνης. Είναι η σπίθα που μπορεί να ανάψει τη φλόγα της δημιουργίας, να ενώσει δυνάμεις, να γεννήσει ιδέες και να μετατρέψει την αδράνεια σε κίνηση.

Αξίζουμε περισσότερα. Το ερώτημα είναι αν τα διεκδικούμε.

Συνεχίζεται….  στολίζοντας την πόλη με ιδέες.

Σκέψεις, λόγος και προτάσεις, από το Βασίλη Λαδά